Νικηφόρος Βρεττάκος

Ο Άνθρωπος, ο Κόσμος και η Ποίηση

Ανάσκαψα όλη τη γη να σε βρω.

Κοσκίνισα μες την καρδιά μου την έρημο·

ήξερα πως δίχως τον  ά ν θ ρ ω π ο  

δεν είναι πλήρες του ήλιου το φως.

Ενώ, τώρα, κοιτάζοντας

μες απὸ τόση  δ ι α ύ γ ε ι α  τον κόσμο,

μες απὸ σένα - πλησιάζουν τα πράγματα,

γίνονται ευδιάκριτα, γίνονται διάφανα -

τώρα μπορώ ν᾿ αρθρώσω την τάξη του

σ᾿ ένα μου ποίημα.

Παίρνοντας μία σελίδα θα βάλω

σ᾿ ε υ θ ε ί ε ς  το  φ ω ς.

^

L'Uomo, il Mondo e la Poesia 

Ho scavato tutta la terra per trovarti.

Ho stacciato la sabbia del deserto 

dentro al mio cuore

Sapevo che la luce del Sole

non è completa senza l'uomo.

Mentre adesso guardando

tra la trasparenza del mondo

-tramite Te- le cose si avvicinano,

diventano più chiare, diventano trasparenti

Adesso sono capace di esprimere

la sua armonia con una poesia.

Prendendo una pagina bianca,

metterò in file.. la Luce.. 

Nikiforos Vrettakos

Trad. Lunapiena

Ανδρέας Εμπειρίκος

"Καλή είναι η Ι ω λ κ ό ς, καλή και θαυμαστή. 

Αλλοίμονο όμως στους πνευματικούς ανθρώπους, 

αν δεν τους συγκινούν και οι Κ ο λ χ ί δ ε ς. 

Καλόν είναι να ενθυμούμεθα ότι τα λιμνάζοντα ύδατα, 

όπως και η παρατεταμένη ακινησία 

που γεννά λογής - λογής αγκυλώσεις,

είναι πολύ επικίνδυνη και άκρως ανθυγιεινή!"

Ανδρέας Εμπειρίκος

 ΣΟΛΩΝ ο ΑΘΗΝΑΙΟΣ: ΣΕΙΣΑΧΘΕΙΑ 

Προπομπός της Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α Σ

Σαν ποιό άφησαν στη μέση απ' όσα μ' έκαμαν

να συγκαλέσω το  λ α ό  σε σύναξη;

Μπρος στου καιρού το δικαστήριο,

μάρτυρα άριστον έχω την τρανή μητέρα

των θεών του Ολύμπου, τούτη δω τη μαύρη Γη,

που πάνωθέ της πέτρες σήκωσα πολλές,

των χ ρ ε ώ ν  σ η μ ά δ ι α.

Σ κ λ ά β α πρώτα αυτή'τανε

και τώρα λ ε ύ τ ε ρ η είναι

κι Α θ η ν α ί ο υ ς πολλούς

που δίκια ή άδικα είχαν π ο υ λ η θ ε ί μακριά,

στη θεόχτιστη π α τ ρ ί δ α τους ξανάφερα

άλλοι, που χ ρ έ η αβάσταχτα τους πιέζανε,

μόνοι είχαν φύγει, και γυρνώντας δω κι εκεί

την αττική τη γ λ ώ σ σ α είχαν ξεχάσει πιά,

κι απ' της σκλαβιάς άλλοι υποφέραν την ντροπή

εδώ στον τόπο, μπρος στ' αγρίεμα

τρέμοντας των αφεντάδων.

Ό λ ο υ ς τους λ ε υ τ έ ρ ω σ α

Και βία μαζί και δ ί κ ι ο συνταιριάζοντας

τα'φερα τούτα εγώ ως στην άκρη,

δυνατά, έτσι όπως είχα τάξει.

Ν ό μ ο υ ς  όρισα  ό μ ο ι ο υ ς

με τους μεγάλους και για τους μικρούς

το δ ί κ ι ο  δρόμο στον καθένα δείχνοντας.

Αν τη βουκέντρα κάποιος άλλος έπιανε,

άνθρωπος φιλοχρήματος, κακόβουλος,

αντίς για μέ, το λ α ό δεν θα τον δάμαζε

γιατί αν παραδεχόμουν όσα θ' άρεσε

σ' αυτούς εδώ να πάθουνε οι αντίπαλοι

κι όσα στου νού τους βάζουν τούτοι για κεινούς,

η Π ό λ η απ' άντρες πλήθος θα'μενε ο ρ φ α ν ή.

Γι' αυτό  ά μ υ ν α  κρατούσα απ' όλες τις μεριές,

λ ύ κ ο ς  ζωσμένος απο σκυλολόι πυκνό.

(Μετάφραση: Θρ. Σταύρου)

PAUL ELUARD:

Στην Ισπανία

Εάν στην Ισπανία

υπάρχει ένα ματωμένο δέντρο

Είναι το δέντρο της Ε λ ε υ θ ε ρ ί α ς

Εάν στην Ισπανία υπάρχει ένα στόμα φλύαρο

Μιλάει για Ε λ ε υ θ ε ρ ί α

Εάν στην Ισπανία

υπάρχει ένα ποτήρι με δυνατό κρασί

Είναι για να πίνει ο λ α ό ς της

***********

Η α υ γ ή προτείνει το ποτήρι της

να.... που με καινούργιο αίμα

γεμίζει ο ουρανός της Ε λ λ ά δ α ς

*************

Ο Μπελογιάννης πέθανε.

Εμείς οι άλλοι ζ ο ύ μ ε .

Για να σ η κ ώ ν ο υ μ ε το κεφάλι .

Για να ν ι κ ο ύ μ ε ,

μαζί με όλους τους ήρωες ,

μαζί με τους α θ ώ ο υ ς ανθρώπους .

Μανόλης Αναγνωστάκης

Η ΑΠΟΦΑΣΗ 

 

ὑ π ὲ ρ  ἢ  κ α τ ά;

Ἔστω ἀπαντεῖστε μ᾿ ἕνα ναὶ ἢ μ᾿ ἕνα ὄχι

Τὸ ἔχετε τὸ πρόβλημα σ κ ε φ τ ε ῖ

Πιστεύω ἀσφαλῶς πὼς σᾶς βασάνισε

Τὰ πάντα βασανίζουν στὴ ζωὴ

Παιδιὰ.. γυναῖκες.. ἔντομα..

Βλαβερὰ φυτὰ.. χαμένες ὦρες..

Δύσκολα πάθη.. χαλασμένα δόντια..

Μέτρια φίλμς.

Κι αὐτὸ σᾶς βασάνισε ἀσφαλῶς.

Μιλᾶτε .ὑ π ε ύ θ υ ν α .λοιπόν.

Ἔστω μὲ ναὶ ἢ ὄχι.

Σὲ σᾶς ἀνήκει.. ἡ ἀ π ό φ α σ η.

Δὲ σᾶς ζητοῦμε πιὰ

νὰ πάψετε τις ἀσχολίες σας

νὰ διακόψετε τὴ ζωή σας

Τὶς προσφιλεῖς ἐφημερίδες σας·

τὶς συζητήσεις στὸ κουρεῖο·

τὶς Κυριακές σας στὰ γήπεδα.

Μιὰ λέξη μόνο. Ἐμπρὸς λοιπόν:

Ε ἶ σ τ ε  ὑπὲρ  ἢ  κατά;

Σ κ ε φ θ ε ῖ τ ε   το  κ α λ ά.

Θὰ περιμένω!

ΝΕΛΣΟΝ ΜΑΝΤΕΛΑ

«hamba kahle

που σημαίνει «να προχωρείς αργά»

«Αυτό που επιθυμώ είναι το ι δ α ν ι κ ό

μιας δημοκρατικής και ελεύθερης κοινωνίας,

όπου όλοι οι ά ν θ ρ ω π ο ι

συμβιώνουν αρμονικά

και απολαμβάνουν ίσων ευκαιριών.

 Είναι ένα ιδανικό, το οποίο ελπίζω

να ζήσω και να το πραγματοποιήσω.

Αλλά αν χρειαστεί, είναι ένα ιδανικό

για το οποίο είμαι προετοιμασμένος

να πεθάνω»

«Η Π α ι δ ε ί α είναι το πιο ισχυρό ό π λ ο

που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε

 για ν' α λ λ ά ξ ο υ μ ε τον Κ ό σ μ ο»

Μπέρτολτ Μπρέχτ:

"Πέντε δυσκολίες

για να γράψει κανείς την α λ ή θ ε ι α"

Κι η Τ έ χ ν η πρέπει,

σ’ αυτούς τους καιρούς των αποφάσεων

ν’ α π ο φ α σ ί σ ε ι.

Μ π ο ρ ε ί να κάνει τον εαυτό της όργανο

μιας μικρής μερίδας ορισμένων που παίζουν

τις θεότητες της μοίρας για τους πολλούς

και που απαιτούν μια πίστη που πρέπει

πρώτ’ απ’ όλα να είναι τυφλή,

και μπορεί να σταθεί στο πλευρό των πολλών

και να βάλει τη μ ο ί ρ α τους στα δικά τους χέρια.

Μ π ο ρ ε ί να παραδώσει

τον άνθρωπο στις συγχύσεις,

τις αυταπάτες και τα θαύματα,

και μπορεί να παραδώσει

τον Κόσμο στον ά ν θ ρ ω π ο.

Μ π ο ρ ε ί να μεγαλώσει την αμάθεια

και μπορεί να μεγαλώσει τη γ ν ώ σ η.

Μ π ο ρ ε ί να κάνει έκκληση στις δυνάμεις

που αποδείχνουν τη δύναμη τους

καταστρέφοντας,

και στις δυνάμεις που αποδείχνουν

τη δύναμη τους Βοηθώντας.

Όποιος σήμερα θέλει να πολεμήσει

 την ψευτιά και την αμάθεια

και να γράφει την α λ ή θ ε ι α

έχει ξεπεράσει το λιγότερο

πέντε δυσκολίες.

Πρέπει να έχει...

το θ ά ρ ρ ο ς να γράφει την αλήθεια

παρόλο που παντού την καταπνίγουν·

την ε ξ υ π ν ά δ α να την αναγνωρίσει

παρόλο που τη σκεπάζουν παντού·

την τ έ χ ν η

να την κάνει ευκολομεταχείριστη

σαν όπλο την κρίση να διαλέξει εκείνους

που στα χέρια τους

η αλήθεια θ’ αποχτήσει δύναμη·

την π ο ν η ρ ι ά

να τη διαδώσει ανάμεσα τους.

Αυτές οι δυσκολίες είναι μεγάλες

για κείνους που γ ρ ά φ ο υ ν

κάτω απ’ το φασισμό,

 υπάρχουν όμως και γι’ αυτούς

που τους κυνήγησαν ή που έφυγαν

ακόμα και για όσους γράφουν

στις χώρες της αστικής ελευθερίας